Trong sự phát triển của y học hiện đại, mục tiêu điều trị không còn chỉ dừng lại ở việc kéo dài thời gian sống, mà còn hướng đến việc giúp người bệnh được sống có chất lượng, giảm đau đớn và giữ gìn phẩm giá con người trong suốt hành trình chống chọi với bệnh tật. Đây cũng chính là tinh thần cốt lõi của chăm sóc giảm nhẹ (CSGN) – một lĩnh vực hội tụ giữa khoa học y học tiên tiến và giá trị nhân văn sâu sắc, đồng thời rất gần với triết lý “lấy con người làm trung tâm” của Đông y.
Một trong những bằng chứng khoa học có sức thuyết phục nhất về hiệu quả của CSGN sớm là nghiên cứu kinh điển được thực hiện tại Bệnh viện Đa khoa Massachusetts (Hoa Kỳ) trên những bệnh nhân ung thư phổi giai đoạn tiến xa. Nghiên cứu chia người bệnh thành hai nhóm: nhóm chỉ điều trị ung thư theo phác đồ thông thường và nhóm được tích hợp CSGN ngay từ thời điểm chẩn đoán, với sự theo dõi định kỳ hằng tháng của đội ngũ chuyên môn.
Kết quả đã tạo nên bước ngoặt trong tư duy y học tại nhiều quốc gia phát triển. Những bệnh nhân được chăm sóc giảm nhẹ sớm có chất lượng cuộc sống tốt hơn, giảm đáng kể tình trạng lo âu và trầm cảm, kiểm soát triệu chứng hiệu quả hơn, đồng thời tránh được nhiều can thiệp điều trị xâm lấn không còn mang lại lợi ích trong giai đoạn cuối của bệnh.
Đặc biệt, điều gây ấn tượng nhất là nhóm được chăm sóc giảm nhẹ sớm lại có thời gian sống trung bình dài hơn nhóm chỉ điều trị ung thư đơn thuần. Điều này khẳng định rằng chăm sóc giảm nhẹ không phải là sự từ bỏ điều trị, mà là một phương pháp điều trị toàn diện, giúp người bệnh được sống tốt hơn và trong nhiều trường hợp còn sống lâu hơn.
Dưới góc nhìn Đông – Tây y kết hợp, kết quả này hoàn toàn phù hợp với quy luật sinh học của cơ thể. Tây y giúp kiểm soát khối u, điều trị nguyên nhân và xử trí các biến chứng bằng các phương pháp khoa học hiện đại. Đông y lại chú trọng điều hòa toàn thân, nâng đỡ chính khí, cải thiện giấc ngủ, dinh dưỡng, tiêu hóa, tinh thần và khả năng thích ứng của cơ thể.
Khi đau đớn được kiểm soát, tâm lý được ổn định, dinh dưỡng được cải thiện và người bệnh được chăm sóc toàn diện về thể chất, tinh thần, xã hội cũng như đời sống tâm linh, khả năng đáp ứng điều trị sẽ tốt hơn, biến chứng giảm hơn và chất lượng sống được nâng cao rõ rệt.
Chính vì vậy, chăm sóc giảm nhẹ không phải là sự lựa chọn ở giai đoạn cuối cùng, mà nên được xem là một phần của điều trị ngay từ khi chẩn đoán bệnh nặng. Đây là sự kết hợp hài hòa giữa y học chứng cứ của Tây y và triết lý dưỡng sinh, điều hòa thân – tâm của Đông y, cùng hướng tới một mục tiêu chung là chăm sóc con người một cách trọn vẹn.
Theo chia sẻ của PGS.TS Eric Lewis Krakauer, hiện nay tại Hoa Kỳ, tất cả các bệnh viện chuyên khoa lớn đều đã thành lập đơn vị chăm sóc giảm nhẹ với hàng chục chương trình đào tạo chuyên sâu. Một bệnh viện hiện đại không chỉ được đánh giá bằng kỹ thuật điều trị tiên tiến mà còn bởi khả năng kiểm soát đau, giảm triệu chứng và đồng hành với người bệnh cũng như gia đình trong mọi giai đoạn của bệnh tật. Đây chính là thước đo của một nền y học văn minh.
Không chỉ mang ý nghĩa y học, CSGN còn đem lại hiệu quả kinh tế rõ rệt. Khi triệu chứng được kiểm soát tốt ngay từ đầu, người bệnh giảm số lần nhập viện cấp cứu, hạn chế các can thiệp không cần thiết, đồng thời có thể được chăm sóc tại nhà hoặc cộng đồng với sự hỗ trợ của nhân viên y tế. Điều đó không chỉ giảm chi phí điều trị mà còn giảm gánh nặng tài chính và tâm lý cho gia đình.
Đối với Việt Nam, đặc biệt là TP.HCM, PGS Eric nhận định đây là thời điểm thuận lợi để xây dựng mô hình tích hợp CSGN vào hệ thống y tế cơ sở. Trên nền tảng khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới, mô hình này cần được triển khai với bốn trụ cột: bảo đảm thuốc thiết yếu, đặc biệt là thuốc giảm đau; trang bị đầy đủ phương tiện chăm sóc; tăng cường hỗ trợ xã hội cho người bệnh khó khăn; và xây dựng hệ thống đào tạo nhân lực từ cơ bản đến chuyên sâu.
Đào tạo là nền tảng quyết định sự thành công của mô hình. Mọi sinh viên y khoa, điều dưỡng và bác sĩ tuyến cơ sở cần được trang bị kiến thức CSGN cơ bản. Những chuyên khoa thường xuyên điều trị bệnh hiểm nghèo cần được đào tạo chuyên sâu hơn, đồng thời hình thành đội ngũ chuyên gia đầu ngành để dẫn dắt và hỗ trợ chuyên môn trên phạm vi toàn quốc.
Xa hơn nữa, mục tiêu của CSGN không chỉ là xây dựng những đơn vị điều trị trong bệnh viện mà còn là đưa dịch vụ đến tận cộng đồng. Một hệ thống y tế nhân văn là hệ thống mà người bệnh, dù ở thành thị hay nông thôn, dù giàu hay nghèo, đều có thể được kiểm soát đau, được chăm sóc tại chính ngôi nhà của mình, được lắng nghe, được tôn trọng và được đồng hành cho đến những ngày cuối cùng của cuộc đời.
Đó cũng chính là điểm gặp gỡ đẹp nhất giữa Đông y và Tây y. Nếu Tây y mang đến những thành tựu của khoa học, thì Đông y nhắc chúng ta rằng điều trị luôn phải gắn với dưỡng sinh, với sự cân bằng thân – tâm và với lòng nhân ái. Khi hai nền y học cùng hướng về người bệnh, chăm sóc giảm nhẹ không còn chỉ là một kỹ thuật chuyên môn, mà trở thành biểu tượng của y học nhân văn, y học nhân đạo và y học vị con người.
Một nền y học thực sự tiến bộ không chỉ được ghi dấu bằng những ca bệnh được chữa khỏi, mà còn được đo bằng khả năng giúp người bệnh giảm đau, giữ được phẩm giá, tìm thấy sự bình an và cảm nhận được tình yêu thương trong từng ngày còn lại của cuộc sống. Đó là giá trị cao đẹp nhất mà chăm sóc giảm nhẹ mang lại và cũng là sứ mệnh chung của nền Đông – Tây y kết hợp trong thời đại mới.
Y Dược Bách Phương – Đông Tây y kết hợp điều trị bệnh mạn tính. Lấy máu, nước tiểu xét nghiệm tại nhà. Chụp chiếu chuyên khoa sâu tại cơ sở cận lâm sàng Y Dược Bách Phương. Đặt hẹn chăm sóc sức khỏe Đông Tây y kết hợp Y Dược Bách Phương tại đường link: https://youmed.vn/dat-kham/bac-si/y-duoc-bach-phuong-kuml hoặc gọi điện thoại đến 1900-2805, 0908072829 để đặt hẹn.